Danıştay 8. Daire: TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık… · K. 2026/543

Olay ve yargılama süreci

• Karar türü: Temyiz incelemesi.
• İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:......, K:... sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta, dava konusu işlemde yer verilen madencilik faaliyetinin sosyal problemlere sebep olacağı, halk ilişkileri olumsuz etkileyeceği gerekçesi yerinde görülmese de söz konusu gerekçenin dava konusu işlemin bütününü hukuka aykırı kılacak mahiyette olmadığı anlaşıldığı, Anayasanın 169. maddesi, izin talebine konu edilen madenin (II-a grubu kalker - mıcır) ender bir maden türü olmadığı ve bu faaliyet kapsamında çok fazla sayıda ağacın kesileceği dikkate alınarak, ormanlık sahada izne konu edilen maden sahasının sağlayacağı kamu yararı ile verimli devlet ormanının muhafazasındaki…
• İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; orman alanında madencilik faaliyetine izin verilip verilmeyeceği hususunda idare tarafından gerekli inceleme ve değerlendirmeler yapılarak işlem tesis edilmesi gerektiği, talebin uygun bulunmaması, izin verilmemesi durumunda, ret işleminin hukuken kabul edilebilir, meşru, geçerli sebebe dayanması, işlemin sebep unsurunun idare tarafından ortaya konulması gerektiği, uyuşmazlıkta, izin talebinin ...
• Bölge Müdürlüğünce mahallinde yaptırılan tespit ve inceleme sonucunda ilgili heyet tarafından uygun bulunduğu ve talebin değerlendirmeye alınmasında sakınca görülmediği, izin talep edilen alanın bitişiğinde bulunan sahaya izin verilmesine karşın uyuşmazlığa konu sahaya izin verilmemesinin hukuken kabul edilebilir, objektif sebeplerinin ortaya konulamadığı, izin verilmesinin sosyal probleme neden olacağı, orman-halk ilişkilerini ve ormancılık faaliyetlerini olumsuz etkileyeceği yönündeki gerekçenin ise izin talebinin değerlendirmesine ilişkin kriterler arasında yer almaması karşısında, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, davacının istinaf…

Kararın gerekçesi

• İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:......, K:... sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta, dava konusu işlemde yer verilen madencilik faaliyetinin sosyal problemlere sebep olacağı, halk ilişkileri olumsuz etkileyeceği gerekçesi yerinde görülmese de söz konusu gerekçenin dava konusu işlemin bütününü hukuka aykırı kılacak mahiyette olmadığı anlaşıldığı, Anayasanın 169. maddesi, izin talebine konu edilen madenin (II-a grubu kalker - mıcır) ender bir maden türü olmadığı ve bu faaliyet kapsamında çok fazla sayıda ağacın kesileceği dikkate alınarak, ormanlık sahada izne konu edilen maden sahasının sağlayacağı kamu yararı ile verimli devlet ormanının muhafazasındaki kamu yararının karşılaştırılması yapıldığında; ormanın, insan ve diğer canlıların temel yaşam kaynakları olan başta oksijen ve temiz su kaynağı olması, birçok canlıya yaşam alanı oluşturması, sel gibi afetlerin oluşmasını önlemesi gibi ana faydaları da gözetilerek dava konusu izin talebine konu alanın orman olarak muhafazasındaki kamu yararının,…
• TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı belirtilerek, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği; Davalı Orman Genel Müdürlüğü tarafından, orman alanlarındaki madencilik faaliyetleri için Orman Kanunu hükümlerine göre izin verileceği, Maden Kanununun orman alanlarında bağlayıcı olmayacağı, maden ruhsatının alınmış olmasının tek başına bir hak kazandırmayacağı, Bakanlığın nüfus yoğunluğunun yüksek olduğu bölgelerde kamu oyu baskısından kaynaklanan çekinceler, üstün kamu yararında güncel şartlara göre oluşabilecek değişiklikler sebebiyle madencilik faaliyetlerine yönelik izin taleplerini hassasiyetle değerlendirilmesi geretiği, benzer özelliklere sahip ormanlık alanlarda geçmiş yıllarda madencilik faaliyeti izni verilmiş olmasının günümüz şartlarında bu alanlara izin verilmesini zorlaştırdığı, Bakanlığın kamuoyu baskısı sebebiyle ve sivil toplum kuruluşları tarafından açılan davalar…
• 2577 sayılı Kanun'un 31. maddesiyle yollamada bulunulan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Bilirkişi İncelemesi" başlıklı beşinci bölümünde yer alan 266. maddesinde, mahkemenin çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verileceği, hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamayacağı; 273. maddesinde, mahkemenin bilirkişinin görevlendirilmesine ilişkin kararında inceleme konusunun bütün sınırlarıyla açıkça belirlenmesine ve bilirkişinin cevaplaması gereken sorulara ilişkin hususlara yer vermek zorunda olduğu; 279. maddesinde bilirkişi raporunun gerekçeli olması gerektiği, bilirkişinin hukuki değerlendirmelerde bulunamayacağı; 281. maddesinde mahkemenin gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla tekrar inceleme de yaptırabileceği; 282. maddesinde ise hâkimin bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendireceği kurala…

Hüküm ve sonucu

Temyiz istemi yerinde görülerek incelenen hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Kararda uygulanan başlıca hükümler

• Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 169
• 6831 sayılı Kanun m. 16
• İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 31, 49