Danıştay 6. Daire: c) (a) ve (b) bentlerine göre cezalandırmayı gerektiren aykırılığa konu yapı; 1) Hisseli parselde diğer maliklerin muvafakati alınmaksızın…

Olay ve yargılama süreci

• Karar türü: Temyiz incelemesi.
• İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; yapı tatil tutanağının davalı idarenin teknik personeli tarafından düzenlendiği, ruhsatsız imalatların ölçümlerinin yapıldığı, bir örneğinin yapı sahibi davacı şirket yetkilisinin imzası alınarak tebliğ edildiği, yapı yerine asılarak yapının mühürlendiği ve İmar Kanunun 32. maddesinde belirtilen şartları taşıdığı anlaşıldığından yapı tatil tutanağında hukuka aykırılık bulunmadığı, dava konusu encümen kararının III. sınıf A grubu ve II. sınıf B grubu olarak tespit edilen yapılar nedeniyle hesaplanan 464.955,98-TL para cezası verilmesine ilişkin kısmının hukuka uygun olduğu, I. sınıf A
• Belirtilen gerekçelerle dava konusu encümen kararının 13.446.152,39-TL tutarındaki kısmının iptaline, bu işlem nedeniyle davacı tarafından davalı idareye ödenen 10.433.331,28-TL'nin, 10.084.614,29-TL'sinin ödeme tarihi olan 17/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idarece davacıya iadesine, dava konusu encümen kararı ile davacıya verilen toplam 13.911.108,37-TL para cezasının, 464.955,98-TL tutarındaki kısmı ile bu işlem nedeniyle davacı tarafından davalı idareye ödenen 10.433.331,28-TL'nin, 348.716,99-TL'sinin iadesi istemi ve dava konusu 05/07/2022 tarihli yapı tatil tutanağı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
• İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca taraflarca yapılan istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

Kararın gerekçesi

• Temyize konu kararın;... tarih ve ... sayılı Aliağa Belediye Encümeni kararının, I. sınıf A grubu olarak tespit edilen yapılar nedeniyle 13.446.152,39-TL idari para cezası verilmesine ilişkin kısmı yönünden, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinde yapı sınıfı ve grubu dikkate alınmak suretiyle maddede belirtilen miktar ile yapının alanının çarpılması sonucu temel ceza miktarının hesaplanacağı ve bu miktar üzerinden (c) bendinin alt bentlerinde belirtilen artırım sebepleri için gösterilen oranlar uyarınca bulunan miktarların eklenmesi sonrasında toplam ceza miktarının bulunacağı belirtilmiş olup, (b) bendinde; mevzuata aykırılığı yapı inşaat alanı üzerinden hesaplanması mümkün olmayan, yapının cephelerini ve diğer yapı elemanlarını değiştiren veya yapı malzemesi için öngörülen gereklere aykırı bulunan uygulamalar için, Bakanlıkça yayımlanan ve aykırılığa konu imalatın tespiti tarihinde yürürlükte bulunan birim fiyat listesine göre ilgili idarece belirlenen bedelin % 20’si kadar idari para cezası verileceği…
• Dosyanın incelenmesinden; Aliağa Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen 05/07/2022 tarihli yapı tatil tutanağı ile ruhsatsız olarak yapıldığı tespit edilen 61 m2 su deposu, 113 m2 kapalı otopark, 9,60x2 m2 (2 adet) geçici depolama atık tankı, 15 m2 jenarator, 18 m2 kontrol binası, çap 2,5 m oksijen tankı, 5,30x1,50 m2 ölçülerinde LPG tankı, 12 m2 kontrol binası, 23 m2 tek katlı ayrıştırma alanı, toplam 12.918 m2 saha betonu alanı olmak üzere toplam 13.211,26 m2 aykırılıktan etkilenen alan üzerinden 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca I.
• Her ne kadar temyize konu İdare Mahkemesince, davalı idarenin hesaplama raporunda I. sınıf A Grubu yapılar içinde yer alan saha betonunun, mekansal alan oluşturmadığı ve metrekare bazında hesaplanamayacağı, bu nedenle 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendi uyarınca yapının maliyet bedeli üzerinden hesaplanması gerektiği, saha betonuna ilişkin para cezasının maliyet bedeli üzerinden değil aykırılıktan etkilenen alan üzerinden hesaplanmasının, söz konusu para cezası hesaplama cetvelinde yer alan para cezasının tamamını sakatlayacağından bahisle I. sınıf A grubu olarak tespit edilen tüm yapılar için hesaplanan 13.446.152,39-TL para cezasının iptaline karar verilmişse de, davalı idare tarafından saha betonu olarak tespit edilen yapının mekansal olarak bir alan oluşturduğu, ölçüm yapılmak suretiyle metrekaresinin somut bir şekilde tespit edilmek suretiyle aykırılıktan etkilenen alanın belirlendiği, kaldı ki İdare Mahkemesince mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi…

Hüküm ve sonucu

Temyiz istemi yerinde görülerek incelenen hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Kararda uygulanan başlıca hükümler

• 3194 sayılı Kanun m. 42
• İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 2, 45, 49